Είμαστε στον αέρα – 9/7/26 | Μητράκας – Νόλαν/Όμηρος – Εκδηλώσεις

Ένα κατευόδιο στο Γιάννη Μητράκα — ζωγράφο, κοινωνικό λειτουργό, άνθρωπο που πέρασε από το Αλιβέρι και άφησε πίσω του ίχνη που δεν σβήνονται εύκολα. Εικοσιπέντε χρόνια στην πόλη μας, 1967-1992, με κυρίαρχη θεματολογία στο έργο του τους λιγνιτωρύχους — τους ανθρώπους του μόχθου που στα χέρια του αποκτούσαν την ευγένεια και την εσωτερική λάμψη των αγιογραφικών μορφών. Δεν τους εξιδανίκευε. Τους δικαίωνε.

Αυτοδίδακτος, με ρίζες στη Θράκη και βαθιά γνώση της βυζαντινής αισθητικής, ο Μητράκας δεν επιδίωξε να αναβιώσει το παρελθόν. Το μετέφερε στο παρόν. Στα έργα του οι άγιοι συνυπάρχουν με τους εργάτες, η ιστορική μορφή με τον απλό άνθρωπο, η μνήμη με την καθημερινότητα. Η βυζαντινή εικόνα παύει να είναι αντικείμενο λατρείας και γίνεται τρόπος θέασης του ανθρώπου. Σε μια εποχή που η ταχύτητα συχνά υπερισχύει του στοχασμού, εκείνος επέλεξε τη σιωπή της ζωγραφικής — και άφησε τις μορφές του να μιλούν με το βλέμμα, το χρώμα και το φως.

Η δωρεά μεγάλου μέρους της δημιουργίας του στην Αλεξανδρούπολη αποκτά σήμερα ιδιαίτερο συμβολισμό. Είναι πράξη επιστροφής στον τόπο που τον γέννησε πνευματικά και παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές. Οι καλλιτέχνες δεν χάνονται όταν πάψει η φωνή τους. Συνεχίζουν να συνομιλούν με την κοινωνία μέσα από το έργο τους. Ο Γιάννης Μητράκας ανήκει πλέον σε αυτή τη σιωπηλή, αλλά διαρκώς παρούσα συνομιλία.

Από τη μνήμη στη σύγχρονη πολιτισμική αντιπαράθεση — και στον Νόλαν που επιχειρεί να μεταφέρει τον Όμηρο στη μεγάλη οθόνη. Η δήλωση της Λουπίτα Νιόνγκο ότι η Ελένη, ως ρόλος, δεν «αντιπροσωπεύει» τις γυναίκες με επαρκή τρόπο προκάλεσε πολλά σχόλια — και αξίζει να σταθούμε. Η γυναικεία παρουσία στα ομηρικά έπη δεν εξαντλείται στην Ελένη. Η Πηνελόπη, η Εκάβη, η Ανδρομάχη — μορφές που υπομένουν, αντιστέκονται, διαπραγματεύονται, θρηνούν και επιβιώνουν. Και αν προχωρήσεις στην τραγωδία, Αντιγόνη και Ηλέκτρα δεν αφήνουν καμία αμφιβολία για τον ρόλο της γυναίκας στη συλλογική ελληνική σκέψη.

Το πρόβλημα δεν είναι η πολυφωνία ή η ανανέωση. Η τέχνη έχει πάντα ανανεωθεί. Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν η «συμπεριληπτικότητα» παύει να υπηρετεί την αλήθεια του έργου και αρχίζει να ζητά από το έργο να υπηρετήσει την αρετή της εποχής. Αν ο Νόλαν συνομιλεί δημιουργικά με τον Όμηρο, έχει ενδιαφέρον. Αν επιχειρεί να τον «διορθώσει» για να περάσει σύγχρονο έλεγχο ευαισθησίας, τότε δεν αναμετριέται με το μέγεθος του έργου — το περιορίζει στα μέτρα της συγκυρίας. Γιατί τελικά πώς γίνεται να μην ορίζεις τι συζητάς και εντούτοις να διαμορφώνεις γνώμη;

Από τον πολιτισμό στη Βουλή — και στις οκτώ κοινοβουλευτικές παρεμβάσεις που κατέθεσε η βουλευτής Εύβοιας του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής Κατερίνα Καζάνη. Έξι ερωτήσεις και δύο αναφορές — για πράγματα που αφορούν άμεσα τους πολίτες του νησιού. Το ακτινολογικό μηχάνημα του Κέντρου Υγείας Ψαχνών που χαλάει συνεχώς και δεν αντικαθίσταται. Η Μονάδα Τεχνητού Νεφρού στην Κάρυστο που υποτίθεται ότι θα άνοιγε ως το τέλος του 2024 και παραμένει κλειστή — με νεφροπαθείς που ταλαιπωρούνται καθημερινά. Το Υδροθεραπευτήριο ΕΟΤ Αιδηψού που για άλλη μια χρονιά λειτουργεί αποσπασματικά. Οι περιοχές Natura Εύβοιας και Σκύρου που αναμένουν ακόμη το Προεδρικό Διάταγμα.

Οι εκδηλώσεις του Σαββατοκύριακου : Στη Δημοτική Ενότητα Δυστίων, η 2η Συνάντηση Πολιτισμού «Δεσμοί Παράδοσης» απλώνεται σε τριήμερο — 10, 11 και 12 Ιουλίου. Μουσικές βραδιές, γαστρονομικές δράσεις, παρουσιάσεις τοπικής ιστορίας, παραδοσιακοί χοροί από τους Πολιτιστικούς Συλλόγους Αργύρου, Πετριών, Κοσκίνων, Δύστου και Κριεζών. Στα Κοσκίνα, ο αρχαιολόγος Κωνσταντίνος Μπουκάρας παρουσιάζει ομιλία για τα «Δύστια». Στα Κριεζά, η εκδήλωση είναι αφιερωμένη στον Κωνσταντίνο Καραμπατσώλη, τον πρώτο Ιεροδιδάσκαλο των Κριεζών.

Στην Κύμη, το Σάββατο 11 Ιουλίου στις 21:00, ο Βασίλης Διακάκης παρουσιάζει μουσικοαφηγηματική βραδιά με τίτλο «Τραγούδια – Παραλογές για την Κύμη» στον προαύλιο χώρο του Λαογραφικού Μουσείου — ποιήματα και τραγούδια με κυμαϊκή ψυχή, με αφήγηση από τον ίδιο και τον Νίκο Μπαντάγιωνη.

Στους Αγίους Αποστόλους, το Σάββατο 11 Ιουλίου στις 19:30, το Μουσείο Τέχνης Κατερίνας Περήφανου ανοίγει τις πόρτες του για την ομαδική εικαστική έκθεση «Παλίρροιες Χρωμάτων» της Art Genesis — με εγκαίνια που θα πλαισιώσει ο Μάνος Ελευθερίου και ποίηση του Σταύρου Τζώρτζου. Η έκθεση παραμένει ανοιχτή έως τις 13 Ιουλίου.

Τέλος, ο Ιερός Ναός του Αγίου Γεωργίου Αγιωργήτικα γιορτάζει φέτος 160 χρόνια από τα εγκαίνιά του — στις 11 και 12 Ιουλίου, ένα πλούσιο πρόγραμμα με ψαλτική τέχνη, παραδοσιακά τραγούδια, χορευτικά παραδοσιακά συγκροτήματα και ζωντανή μουσική στον προαύλιο χώρο.

Αυτή την εβδομάδα δεν προτείνουμε βιβλίο — προτείνουμε τη ΖΕΥΞΗ που κυκλοφόρησε μόλις χθες και τη βρίσκετε στα περίπτερα. ΖΕΥΞΗ, η νέα εβδομαδιαία εφημερίδα για την Εύβοια. Το πρώτο φύλλο είναι ήδη εκεί — και η θεματολογία του μιλά από μόνη της. Δείτε το πρωτοσέλιδο εδώ : www.zefxipress.gr

Δείτε και ακούστε την εκπομπή εδώ :